zondag, oktober 22, 2017

Niks te zain


De brug bij Doodstil waar zo hevig gevochten werd dat de bevrijding van Zandeweer
erdoor vertraagd werd

Doodstil, zo hait dat streekje hoezen bie Zandeweer. En zo hait brug, woar Canadezen laangs mozzen om Zandeweer ook te bevrijden.
’t Haar wel laank duurt. Vief laange joaren veurdat de Duutsers votjagd werden. En aal dij vief joar mozzen, ook as wie kinder, zwiegen. Drij onderdoekers bie ons pa en moe aan toavel? “Nait over proaten heur!” ’n Zak koren op zolder? En dat euliemeulentje? “Stil wezen. Want aans wordt pa oppakt deur NSB’ers of deur Duutsers.” En ’t kraantje, dat ons moeke votstopt onder etensborden ien kaast? “Proat deur nooit over heur!”
Mor nou? ’s Mörgens vro wer der al schoten ien verte. “Da’s bie Doodstil. Bevrijders monnen nog over brug.”, zee pa. “Den bennen dij Canadezen ook gauw bie ons ien Zandeweer.”, raip zuster Annie dij wat older was as ik. Pa laip al weer koamer oet. Ien toen kon hai meschain wel zain of der ook n bult soldoaten bie Botterdaip touhillen. “En?” vroug mien moe, dou pa terugkwam. “Nee, niks te zain.”, zee pa. Hai schoof bie ons aan toavel want wie mozzen nog broodeten.
Ien ’t mörgengebed vroug pa aan God de Heer of ons bevrijden nait al te stoer verlopen mog. Noa ’t eten laip pa al weer noar toen. Mien zuske der achteraan. “Hier blieven.”, raip moe. ’t Is te gevoarluk. Kiek, doar is pa al weer. En Jan?” “Nog niks te zain. Allain ’n stuk of vief Duutse soldoaten. Dij runden bie ons hoes laangs. Zai smeten aal heur geweren ien ’t Mijster Moar. Krieg ist verlohren.”, bromde pa. “Ik vis geweren wel weer te ’t wotter oet. Meschain ken ondergrondse ze nog bruken.” Zo glee ons dag veurbie. En dou, ienains? Weer schoten, mor dichterbie. Veurdeur vloog open en ’n riegje Duutsers störmde deur ons hoes. Dou achterdeur weer oet. Vot.. vot… toen deur... sloot over… ’t bouwland ien. Klös… klös… opnijs ’n rieg soldoaten deur gaang. Voele gezichten, modder op uniförms en aan heur schounen. As jachthonden stoven zai achter Duutsers aan. Wie stonnen ien koamerdeur en zagen ’t gebeuren. Dit waren ze dus, de echte Canadezen.
Dou was ’t mor ’n hoanetree of bolderde al ’n tank deur dorp. Een tank mit Canadezen! Wat ’n volk laip doar omtou. Al gauw laipen wie ook boeten. Der laipen ook ’n stuk of wat soldaten noast tank. Dij dailden sigaretten oet. Ain vroug aan Aukje van de bakker: “How do you do?” En Aukje zee: “Hail best, hou gait ’t mit joe?” Ienains ston der ’n soldoat noast mie. Hai lachte vrundelk en hai zee: “For you.” Dou haar ‘k al ’n hail blok sukkeloa ien handen. Soldoat was al weer vot. Ik laip noar hoes. Wie waren bevrijd; doar haren wie toch om beden?

Tinie Heeringa-Norden, Hoogkerk

 Tinie
Tinie Norden, gefotografeerd op 26 augustus
1944 in Uithuizen

 


 

Tinie (met strik) met zus Annie Tinie voor het ouderlijk huis in Zandeweer, 2005

 

Bron: Stichting Oorlogs- & verzetsmateriaal Groningen